Η Βουλή της Ανατολικής Λιβύης προχώρησε σε μια κίνηση-σοκ, επικυρώνοντας το αμφιλεγόμενο τουρκολιβυκό μνημόνιο θαλάσσιων ζωνών, ενώ παράλληλα ήρε το εμπάργκο στις πολιτικές σχέσεις με την Τουρκία που διατηρούσε από το 2020.
Η εξέλιξη αυτή ανατρέπει πλήρως τα γεωπολιτικά δεδομένα στην περιοχή, αφήνοντας την Αθήνα εκτεθειμένη απέναντι στις αναθεωρητικές βλέψεις της Άγκυρας, η οποία πλέον αποκτά ισχυρά ερείσματα και στο ανατολικό τμήμα της διασπασμένης χώρας.
Ενώ η Λιβύη παραμένει διαιρεμένη ανάμεσα στις διοικήσεις της Δύσης και της Ανατολής - με την τελευταία να τελεί υπό τον έλεγχο του στρατιωτικού διοικητή Χαφτάρ - η Άγκυρα πέτυχε μια θεαματική διπλωματική νίκη.
Η Ανατολική Βουλή, που μέχρι πρότινος αποτελούσε ανάχωμα στην τουρκική διείσδυση, ακύρωσε ομόφωνα τις αποφάσεις του 2020 που απέρριπταν τα μνημόνια με την Τουρκία και διέκοπταν τις σχέσεις μαζί της.
Δύο Λίβυοι βουλευτές επιβεβαίωσαν στο πρακτορείο Reuters ότι η συμφωνία αυτή ξεκλειδώνει τεράστια στρατηγικά, οικονομικά, πολιτικά και εθνικά οφέλη ασφαλείας για τη χώρα, επισφραγίζοντας την τουρκική επικυριαρχία.
Οι δηλώσεις των Λίβυων αξιωματούχων αντικατοπτρίζουν την πλήρη ευθυγράμμιση με τα συμφέροντα της Τουρκίας, αδιαφορώντας παντελώς για τις έντονες αντιδράσεις της Ελλάδας και της Αιγύπτου.
Υπενθυμίζεται πως το τουρκολιβυκό μνημόνιο, το οποίο είχε υπογραφεί αρχικά το 2019 από την τότε διεθνώς αναγνωρισμένη κυβέρνηση (GNA) της Τρίπολης, είχε απορριφθεί κατηγορηματικά από την Ελλάδα, την Αίγυπτο αλλά και την ίδια την Ανατολική Λιβύη ως ανυπόστατο και παράνομο, καθώς σφετερίζεται ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα και ΑΟΖ.
Με την τωρινή ομόφωνη στροφή της Βουλής στην Βεγγάζη, η Τουρκία καταφέρνει να «νομιμοποιήσει» τις παράνομες διεκδικήσεις της στο σύνολο της λιβυκής επικράτειας, δημιουργώντας έναν επικίνδυνο κλοιό γύρω από την Κρήτη και την Ανατολική Μεσόγειο.
Η διπλωματική απομόνωση της Άγκυρας καταρρέει, και οι προκλήσεις πέριξ των ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων περνούν πλέον σε μια εξαιρετικά κρίσιμη και επικίνδυνη φάση.
Σημειώνουμε πως η Λιβύη αμφισβητεί ευθέως τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας νοτίως της Κρήτης, και μάλιστα απείλησε την Αθήνα με πλήρη διακοπή των διμερών διπλωματικών διαπραγματεύσεων, που σημαίνει… σύγκρουση.
Η τροπή αυτή πυροδοτήθηκε από την έντονη δυσφορία της λιβυκής κυβέρνησης απέναντι στους ελληνικούς σχεδιασμούς για την έναρξη ερευνών υδρογονανθράκων, σε μια χρονική συγκυρία όπου οι γεωπολιτικές ισορροπίες στην Ανατολική Μεσόγειο κρέμονται από μια κλωστή.
Το τελεσίγραφο της Τρίπολης πήρε και επίσημα εχθρική μορφή στις 24 Αυγούστου, όταν απέστειλε αυστηρή ρηματική διακοίνωση προς την Αθήνα, εκφράζοντας την κατηγορηματική της αντίθεση στις ελληνικές πρωτοβουλίες για την αξιοποίηση των τεράστιων ενεργειακών κοιτασμάτων της περιοχής.
Το πλήγμα αυτό καταφέρεται την ίδια ώρα που ο κολοσσός Chevron ετοιμάζεται να αναπτύξει τη δραστηριότητά του στα κρίσιμα θαλάσσια οικόπεδα νοτίως της Κρήτης, μετατρέποντας τη θαλάσσια αυτή ζώνη σε πεδίο υψηλής γεωστρατηγικής αντιπαράθεσης.
Η λιβυκή πλευρά εγείρει αξιώσεις ισχυριζόμενη ότι οι ελληνικές ενέργειες παραβιάζουν περιοχές στις οποίες δεν έχει συμφωνηθεί οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών.
Παράλληλα, η Τρίπολη οπλίζει τις μονομερείς και παράνομες διεκδικήσεις της επικαλούμενη τον αυθαίρετο χάρτη που κατέθεσε στα Ηνωμένα Έθνη τον Μάιο του 2025, επιχειρώντας να επιβάλει τετελεσμένα εις βάρος της ελληνικής επικράτειας.
Στο επίκεντρο της διεθνούς αυτής θύελλας βρίσκεται η επίσημη ελληνική πρόσκληση για τη διενέργεια σεισμικών ερευνών, η οποία δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις 17 Αυγούστου 2026.
Το φιλόδοξο ελληνικό πρόγραμμα περιλαμβάνει οκτώ θαλάσσιες περιοχές, με τις τρεις εξ αυτών να βρίσκονται στην καρδιά του αμφισβητούμενου τομέα, νότια και νοτιοδυτικά της Κρήτης.
Ενώ η Αθήνα ορθώνει το ανάστημά της στηριζόμενη απαρέγκλιτα στην ελληνική νομοθεσία και στην αρχή της μέσης γραμμής του Διεθνούς Δικαίου, η Τρίπολη θεμελιώνει τις αξιώσεις της στο τουρκολιβυκό μνημόνιο.
Με αυτόν τον τρόπο, αμφισβητεί την πλήρη επήρεια των ελληνικών νησιών, εκτελώντας ουσιαστικά τις γεωπολιτικές επιταγές της Άγκυρας.
Η Αθήνα βρίσκεται πλέον αντιμέτωπη με μια ασφυκτική διπλωματική και επιχειρησιακή μέγγενη.
Η άμεση σύνδεση των ελληνικών ενεργειακών σχεδιασμών με τις επιθετικές επιδιώξεις της Τουρκίας και τις επικίνδυνες εσωτερικές ανακατατάξεις στη Λιβύη συνθέτει ένα εκρηκτικό κοκτέιλ, που απειλεί να αναφλέξει ολόκληρη τη νοτιοανατολική πτέρυγα του ΝΑΤΟ.
